Wollen trui wassen zonder krimpen of vervilten

Je wollen trui wassen kan meestal prima thuis, als je eerst op het label kijkt. Vaak mag de trui op het wolprogramma of met de hand, rond 30 graden of op de temperatuur die het label noemt, met een wolwasmiddel. Daarna droog je hem plat, nooit aan een lijn of een hanger. Wat je ook doet, het label gaat voor. Hieronder lees je waarom wol krimpt en vervilt, hoe je de trui in de machine en met de hand wast, welk wasmiddel past en wat je nog kunt doen als het misgaat.

Belangrijkste punten

Wol krimpt en vervilt door water, zeep, warmte en wrijving samen, en bij een ongeschikt programma kan een kledingstuk meer dan 20% krimpen.
Het waslabel beslist: een kuip met twee strepen eronder betekent wolprogramma, een kuip met een hand betekent handwas.
In de machine is rond 30 graden een goede temperatuur voor wol, met een laag toerental, maar het label gaat voor.
Wrijven en kneden beschadigt de schubben van de wol, dus beweeg de trui alleen zachtjes en wring hem niet uit.
Gebruik een mild wolwasmiddel zonder enzymen en zonder bleek; wasverzachter en azijn heb je niet nodig.
Droog de trui plat, in de schaduw en bij kamertemperatuur, niet op of bij de verwarming.

Inhoudsopgave

Waarom krimpt en vervilt wol?
Mag een wollen trui in de wasmachine? Kijk eerst op het waslabel
Moet je een wollen trui wel wassen?
Een wollen trui wassen in de wasmachine
Een wollen trui met de hand wassen
Welk wasmiddel gebruik je voor wol?
Een wollen trui drogen zonder dat hij uitrekt
Gekrompen of vervilt: wat kun je nog doen?
Merino, alpaca en andere wolsoorten
Strijken, stomen en pluizen
Veelgemaakte fouten
Veelgestelde vragen

Waarom krimpt en vervilt wol?

Wolvezels hebben schubben die in elkaar haken zodra natte vezels langs elkaar schuiven, en daardoor krimpt en vervilt de trui. Daar zijn water, zeep, warmte en wrijving voor nodig, en op die vier let je bij het wassen.

Zitten de schubben eenmaal in elkaar, dan gaan ze moeilijk weer los. Een trui die je heet wast, krimpt doordat de vezels in elkaar zijn gaan haken. Wrijving en warmte laten de vezels samenklitten, en dat geeft vervilting en krimp. Volgens een consumentenorganisatie kan een wollen kledingstuk bij een ongeschikt wasprogramma meer dan 20% krimpen.

Niet wrijven of kneden, want dat beschadigt de schubben. Daarom beweegt een wolprogramma de was rustig, en beweeg je een trui bij de handwas alleen zachtjes heen en weer.

Let op
Houd het water bij het wassen en het spoelen op dezelfde temperatuur, anders kan de trui krimpen.

Mag een wollen trui in de wasmachine? Kijk eerst op het waslabel

Veel wollen kleding mag in de wasmachine, sommige zelfs in de droger, maar het label van jouw trui bepaalt wat kan. De symbolen vertellen je of de trui op het wolprogramma mag, alleen met de hand gewassen kan worden of naar de stomerij moet. Pak het label erbij en lees mee in de tabel hieronder voordat je de trui nat maakt.

Symbool	Betekenis	Wat je doet
Kuip met 30 of 40 erin en twee strepen eronder	Zeer milde was	In de machine op het programma voor wol of fijne was
Kuip met een hand erin	Handwas	Water van 30 tot hooguit 40 graden, afhankelijk van het kledingstuk
Doorgekruiste kuip	Niet wassen	Niet zelf wassen
Doorgekruiste driehoek	Geen bleek	Wasmiddel zonder bleek gebruiken
Doorgekruist vierkant met een cirkel erin	Niet in de droger	Plat drogen, anders kan de trui krimpen
Vierkant met een cirkel en één punt	Droger op een milde stand	Kort en niet te warm drogen
Strijkijzer met twee punten	Strijken op hooguit 150 graden	Stand voor wol
Cirkel met een P	Professioneel reinigen	Naar de stomerij

Superwash of onbehandelde wol?

Garen dat superwash behandeld is, mag in de machine op het wolprogramma of het programma voor fijne was. Ook merinogaren kan superwash behandeld zijn.

Onbehandelde wol, alpaca en mohair stop je liever niet in de machine, want ook een wolprogramma kan ze uit vorm laten raken of laten krimpen. Was ze met de hand. Weet je niet of je trui superwash is, volg dan altijd het label, ook als je buurvrouw haar merino trui al jaren op het wolprogramma wast.

Moet je een wollen trui wel wassen?

Vaak niet: na één keer dragen is luchten in de frisse lucht meestal genoeg. Wol stoot van nature vlekken en geurtjes af en kreukt weinig, dus hij hoeft minder vaak gewassen te worden.

Laat wol na het dragen 24 uur rusten, dan veert de vezel terug in zijn vorm. Ruikt de trui naar rook of eten, leg hem dan een uur plat op een bed of een handdoek. Zitten er kreukels in, hang hem dan in een badkamer vol stoom: dat frist op en de kreukels trekken eruit.

Toch moet je hem geregeld wassen, ook om vlekken te verwijderen die je niet ziet en die motten aantrekken.

Een vlek alleen op die plek behandelen

Een enkele vlek is geen reden om de hele trui te wassen. Dep gemorste vloeistof snel op met een witte tissue of een handdoek die goed opzuigt, en schep vaste resten eraf met een lepel of een bot mes. Werk van de rand naar het midden en dep, wrijf niet. Test een middel eerst op een plek die je niet ziet, zoals de binnenkant van een zoom. Daarna hangt het af van de vlek:

Zwarte koffie: spoel hem het liefst meteen onder koud stromend water.
Bloed: dep het meteen op, daarna met onverdunde witte azijn en daarna met koud water.
Rode wijn of fruit: spoel zoveel mogelijk weg met schoon water, gebruik dan een beetje wolwasmiddel in lauw water.

Mag de trui naar de stomerij, vertel daar dan om wat voor vlek het gaat en wat je al hebt geprobeerd.

Een wollen trui wassen in de wasmachine

Wol gaat in de machine op het wolprogramma, op de temperatuur van het label en met een laag toerental. Een lage temperatuur alleen is niet genoeg, want ook de beweging van de trommel telt mee.

Welk programma en hoe warm?

Het programma voor wol laat de temperatuur langzaam veranderen en beweegt de was rustig. Heeft je machine dat niet, kies dan koud wassen of fijne was. Rond 30 graden is een goede temperatuur voor wol in de machine, maar kies altijd de temperatuur die op het label staat. Door die rustige beweging en langzame temperatuurwisseling krijgen de vezels weinig kans om in elkaar te haken.

Hoeveel toeren mag hij centrifugeren?

Centrifugeer op een laag toerental, want een te hoog toerental kan de trui laten krimpen. Een consumentenorganisatie testte wasmiddelen voor wol op een wolprogramma van 600 toeren en 30 graden. Dat is geen vaste regel voor elke trui.

Binnenstebuiten, niet te vol, wol bij wol

Keer de trui binnenstebuiten of stop hem in een waszak. Vul de trommel hooguit voor een derde. Was donker en licht apart, en was wol met wol, niet tussen spijkerbroeken met ritsen.

Let op
Onbehandelde wol, alpaca en mohair was je liever met de hand, ook als je machine een wolprogramma heeft.

Een wollen trui met de hand wassen

Was de trui in ruim lauw water met opgelost wolwasmiddel en beweeg hem alleen zachtjes. Spoel op ongeveer dezelfde temperatuur en druk het water eruit zonder te wringen.

Water van 30 graden voelt kouder aan dan je huid. Wie geen thermometer gebruikt, maakt het water al snel te warm. Met een thermometer hoef je niet te gokken. Pak een brede bak, een thermometer en een droge handdoek en ga zo te werk:

Maak het sop klaar. Vul een brede bak met ruim lauw water. Los het wolwasmiddel eerst op.
Leg de trui in het sop. Keer hem eerst binnenstebuiten en laat hem ongeveer 10 minuten weken, niet langer.
Beweeg voorzichtig. Beweeg de trui zachtjes heen en weer. Niet wrijven, trekken of wringen.
Spoel goed. Neem water van ongeveer dezelfde temperatuur, zodat de trui niet krimpt.
Druk het water eruit. Doe dat voorzichtig, eventueel met een droge handdoek, en trek de trui in vorm.
Laat hem plat drogen. Hoe dat gaat, lees je hieronder.

Tip
Schenk niet op gevoel een flinke scheut wasmiddel in het water, want te veel wasmiddel krijg je er lastig weer uit.

Welk wasmiddel gebruik je voor wol?

Neem een mild wolwasmiddel of een wasmiddel voor fijne was, zonder enzymen en zonder bleek. Dat blijft op lange termijn beter voor de zachtheid en stevigheid van de wol.

Waarom een wolwasmiddel

Een wolwasmiddel is mild en ongeveer pH-neutraal, en je kunt het in de machine en bij de handwas gebruiken. Wasmiddelen voor fijne was bevatten meestal geen enzymen en minder agressieve stoffen, en sommige bevatten iets wat vervilten tegengaat. Vermijd zware wasmiddelen, biologische wasmiddelen met enzymen en wasmiddelen met bleek. Gebruik nooit bleek bij wol.

Uit een test van een consumentenorganisatie bleek dat gewoon wasmiddel niet duidelijk meer vervilting gaf; het programma en de machine doen het meest. Af en toe gewoon wasmiddel is dus geen ramp. Wasmiddelen voor fijne was halen vetvlekken en koffievlekken minder goed weg, dus behandel die vlekken eerst op de plek zelf.

Gebruik je waspoeder, los het dan eerst op, want losse korrels op de kleding kunnen gaatjes geven. Volg de gebruiksaanwijzing en de dosering op het wasmiddel.

Haal een mild wolwasmiddel zonder enzymen en zonder bleek in huis.

Hier jouw link naar je product

Wasverzachter, azijn of shampoo?

Wasverzachter is niet nodig. Te veel wasverzachter zorgt ervoor dat de trui bij volgende wasbeurten gaat pluizen, en bij superwash wol gebruik je nooit wasverzachter. Azijn zou wol zachter maken, als een soort wasverzachter, maar nodig is het niet. Heb je geen wolwasmiddel, dan kan een milde shampoo bij de handwas; spoel die goed uit.

Een wollen trui drogen zonder dat hij uitrekt

Leg de trui plat te drogen, op een schone, lichte handdoek die niet pluist. Hang hem nooit aan een lijn of een hanger.

Een natte trui is zwaar: het gewicht van het water rekt een gebreide trui uit, waardoor hij langer wordt en zijn vorm verliest.

Breng de trui met je handen voorzichtig in vorm en maat, en laat hem zo drogen in de schaduw, bij kamertemperatuur. Leg de trui niet op of bij de verwarming. Geduld bij kamertemperatuur is het veiligst.

Mag wol in de droger?

Alleen als het label dat zegt, en dan op een lage temperatuur of het programma voor wol, kort en niet te warm. Bij een doorgekruist vierkant met een cirkel kan de trui krimpen. Staat er niets over de droger op het label, droog hem dan plat. Dat sommige wollen kleding in de droger mag, zegt niets over jouw trui: alleen het label telt.

Gekrompen of vervilt: wat kun je nog doen?

Een gekrompen trui van wol of kasjmier is vaak nog wel te redden, maar zeker is het niet. Vervilte wol is moeilijk terug te krijgen.

Probeer het zo:

Vul een teil of de wasbak met lauw water en een eetlepel milde haarconditioner of babyshampoo per liter water.
Leg de trui erin en laat hem een half uur weken.
Knijp het water er voorzichtig uit. Niet wringen en niet uitspoelen.
Rol de trui op in een handdoek om meer water eruit te halen.
Leg hem op een droge handdoek en trek hem voorzichtig in zijn oude vorm. Leg zware boeken op de hoeken, zodat hij zo blijft liggen terwijl hij droogt.

Soms lijkt de trui alleen gekrompen. Na het wassen gaat wol soms een beetje terug naar zijn oorspronkelijke staat, en dat voelt aan als krimp. Strijken met stoom haalt dat weg.

Merino, alpaca en andere wolsoorten

Merinogaren dat superwash behandeld is, mag op het wolprogramma, terwijl alpaca, mohair en onbehandelde wol met de hand gewassen worden, op 30 graden, met een wolwasmiddel zonder enzymen. Voor kasjmier en elke andere soort volg je het label.

Dierlijke wol, zoals schapenwol en alpaca, is opgebouwd als menselijk haar. Bij een mengsel van garens volg je de regels voor het fijnste garen. Zit er bijvoorbeeld wol met mohair in je trui, dan volg je de regels voor mohair.

Strijken, stomen en pluizen

Veel wollen truien hoeven niet gestreken te worden; is het toch nodig, strijk dan met stoom op de stand voor wol. Pluisjes haal je weg met de hand, voorzichtig met een kam of met een ontpluizer op batterijen.

De stand voor wol is hooguit 2 punten op het strijkijzer. Strijk als de trui nog niet helemaal droog is, of leg er een vochtige doek tussen, en druk niet hard. Laat de stoom het werk doen. Heeft je trui kabels of een ander breipatroon, strijk of stoom hem dan niet. Strijk ook nooit de boorden.

Pluisjes ontstaan door wrijving tijdens het dragen, vooral op de ellebogen, onder de armen, aan de mouwen en op de zijkanten.

Vuistregel
Keer de trui binnenstebuiten voor het wassen en gebruik geen wasverzachter, dan pluist hij minder.

Veelgemaakte fouten

Was niet te warm, wissel niet van temperatuur, wrijf en wring niet, en droog de trui niet hangend. Dit zijn de fouten, met de reden erbij:

Te warm wassen of van temperatuur wisselen. Beide kunnen de trui laten krimpen.
Wrijven en kneden. Dat beschadigt de schubben.
Wringen. Druk het water er alleen voorzichtig uit.
Nat ophangen. Het water maakt de trui zwaar en rekt hem uit.
De droger gebruiken terwijl het label dat niet zegt. De trui kan krimpen.
Te veel wasverzachter. De trui gaat bij volgende wasbeurten pluizen.
Waspoeder dat niet is opgelost. Losse korrels kunnen gaatjes geven.
Een te volle trommel. De trui krijgt dan te weinig ruimte.
Lang laten weken. Ongeveer 10 minuten is genoeg.

Veelgestelde vragen

Hieronder vind je zeven vragen over wol wassen, elk met een kort antwoord.

Kan een wollen trui in de wasmachine?

Vaak wel, als het label een kuip met twee strepen eronder laat zien. Kies dan het wolprogramma of fijne was, op de temperatuur van het label en met een laag toerental. Staat er een hand in de kuip, dan was je de trui met de hand.

Kan je 100% wol wassen?

Ja, als het waslabel het toestaat. De samenstelling zegt niet of de machine mag, want ook de behandeling van het garen telt mee. Garen dat superwash behandeld is, mag op het wolprogramma. Onbehandelde wol was je liever met de hand.

Waarom hoef je wol niet te wassen?

Wol stoot van nature vlekken en geurtjes af en kreukt weinig. Daarom hoeft hij minder vaak gewassen te worden en is luchten na één keer dragen vaak genoeg. Toch hoort de trui geregeld in de was, want vlekken die je niet ziet trekken motten aan.

Wat is de beste manier om wol te wassen?

De manier die op het label staat. Voor veel truien is dat het wolprogramma met een laag toerental, of een handwas in lauw water. Gebruik een mild wolwasmiddel en droog de trui plat. Houd het water bij het wassen en het spoelen op dezelfde temperatuur.

Kan ik wol met azijn wassen?

Dat hoeft niet. Azijn zou wol zachter maken, als een soort wasverzachter, maar om je trui schoon te krijgen heb je het niet nodig. Een wolwasmiddel doet het werk, en heb je dat niet, dan kan bij een handwas een milde shampoo. Spoel de shampoo dan goed uit. Alleen voor een bloedvlek gebruik je azijn, zoals bij de vlekken staat.

Hoe berg je een wollen trui op tegen motten?

Was de trui voordat je hem opbergt, want etensvlekken en zweet trekken motten aan. Berg hem gevouwen op, niet aan een hanger, in een zak of bak die je kunt afsluiten. Motten komen vaak binnen via een besmet kledingstuk, zoals een tweedehands trui; de gaatjes komen van de larven, niet van de mot zelf. Kijk af en toe of er geen vocht of beestjes bij de truien zijn gekomen; een kledingstuk een tijd in de vriezer leggen doodt de beestjes.